سيد محمد حسن بني هاشمي خميني
982
توضيح المسائل مراجع ( فارسي )
و جمع آورى كمكها براى امور خيريّه اشكال ندارد و تشويق مردم به كمك كردن با وعدهء اعطاى جايزه به كسى كه قرعه به نام او در آيد ، جايز است . مشروط بر اين كه مردم اين اوراق را به قصد شركت در امور خير ، تهيّه نمايند . س 1240 : آيا خريد اوراق قرعه كشى بخت آزمايى ( لوتو ) ، با توجه به اينكه تحت مالكيت شركت خاصى است و 20 سود آن به مؤسسه هاى خيريّه زنان پرداخت مىشود ، جايز است يا خير ؟ ج : برگه هاى بخت آزمايى ، ماليّت ندارند و اين اوراق در حكم آلت قمار هستند بنا بر اين خريد و فروش آنها جايز نيست و مبلغى را هم كه برندگان قرعه كشى اين برگه ها دريافت مىكنند ، حلال نيست . رشوه س 1241 : بعضى از مشتريان بانك براى انجام سريع كارهايشان و دريافت خدمات بهتر ، اموالى را به كارمندان بانك مىبخشند ، با توجه به اين كه اگر كارمندان بانك آن كارها را براى آنان انجام ندهند ، چيزى به آنان نمىدهند ، آيا در اين حالت ، گرفتن آن مال جايز است ؟ ج : جايز نيست كارمندان در برابر انجام كار مشتريان كه براى آن استخدام شدهاند و در برابر آن هر ماه حقوق دريافت مىكنند ، از مشتريان چيزى بگيرند و همچنين مشتريان بانك نبايد كارمندان را در برابر انجام كارهايشان با پول نقد يا غير آن تطميع كنند زيرا اين كار مستلزم فساد است . س 1242 : بعضى از مشتريان بانك بر اساس عادات رايج به كارمندان عيدى مىدهند و اعتقاد دارند كه اگر اين هديه را ندهند كارهايشان به شكل مطلوب انجام نمىشود ، حكم اين كار چيست ؟ ج : اگر اين هدايا منجر به تبعيض در انجام خدمات بانكى به مشتريان شود و در نهايت باعث فساد و از بين رفتن حقوق ديگران گردد ، مشتريان نبايد آن هدايا را به كارمندان بدهند و كارمندان هم حق گرفتن آنها را ندارند . س 1243 : چنانچه فردى از باب تشكَّر و قدردانى از كارمند ، هديهاى به او اهداء كند ، حكمش چيست ؟ هر چند آن كارمند بدون هيچ گونه چشم داشتى ، كارى را انجام داده باشد ؟ ج : هديه در محيط كار و از جانب ارباب رجوع ، يكى از خطرناكترين چيزها است و هر چه بيشتر از آن اجتناب كنيد ، به صرفهء دنيا و آخرت شما ، خواهد بود . فقط در يك صورت ، دريافت آن جايز است و آن ، اين است كه هديه دهنده ، با اصرار زياد و با امتناع مأمور از قبول ، بالاخره به نحوى آن را اهداء كند . آن هم بعد از انجام كار و بدون مذاكره و حتّى توقّع قبلى . س 1244 : هدايا اعم از نقدى ، خوراكى و غيره كه توسط ارباب رجوع با رضايت و طيب خاطر به كارمندان دولت داده مىشوند ، چه حكمى دارند ؟ و اموالى كه به صورت رشوه به كارمندان داده مىشوند اعم از اينكه بر اثر توقع انجام كارى براى پرداخت كننده باشد يا خير ، چه حكمى دارند ؟ و اگر كارمند بر اثر طمع به دريافت رشوه ، مرتكب عمل خلاف قانون شود ، چه حكمى دارد ؟ ج : بر كارمندان محترم واجب است كه رابطه آنان با همهء مراجعه كنندگان بر اساس